การใช้สารสกัดสมุนไพรบางชนิดเพื่อการควบคุมโรคเน่าในผักตระกูลกะหล่ำ

  • ชนากานต์ ลักษณะ
  • อรสุรางค์ โสภิพันธ์
Keywords: สารสกดัพืช,โรคเนา่ในพืชตระกูลกะหล่ํา,เชื้อErwiniacarotovorasubsp.Carotovora

Abstract

ในปัจจุบันการบริโภคผักอินทรีย์กําลังได้รับความนิยมอย่างสูง โดยปัญหาสําคัญในกระบวนการผลิตผักอินทรีย์คือโรค และแมลงศัตรูพืช งานวิจัยครั้งนี้ได้ศึกษาประสิทธิภาพของสารสกัดใบชะมวง ใบฝรั่ง และใบยูคาด้วยตัวทําละลาย 3 ชนิด ได้แก่ เอธานอล เอธานอล 40%โดยปริมาตร และเมธานอลต่อการยับยั้งการเจริญของ Erwinia carotovora subsp. Carotovora (ECC) สาเหตุโรคเน่าในผักตระกูลกะหล่ํา ปริมาณฟีนอลิกรวมและปริมาณฟลาโวนอยด์รวมในสารสกัดสมุนไพร ทุกชนิดทําการตรวจวัดด้วยเทคนิคทางยูวี-วิสิเบิลสเปกโตรสโคปี จากผลการทดลองปริมาณฟีนอลิกรวมและปริมาณฟลาโว นอยด์รวมในสารสกัดสมุนไพรทุกชนิดมีค่าอยู่ในช่วง 68.07 - 916.70 มิลลิลกริม GEA/กรัมสารสกัดหยาบ และ 7.76 - 464.57 mg rutin/ กรัมสารสกัดหยาบ ตามลําดับ การสกัดพืชทั้ง 3 ชนิดด้วยทําละลาย 40%เอธานอลโดยปริมาตรพบ ปริมาณฟีนอลิกรวมและปริมาณฟลาโวนอยด์รวมสูงสุด โดยปริมาณฟีนอลิกทั้งหมดของสารสกัดสมุนไพรเป็นดังนี้ สารสกัดใบ ยูคา > สารสกัดใบฝรั่ง > สารสกัดใบชะมวง ในขณะที่ปริมาณฟลาโวนอยด์ของสารสกัดสมุนไพรเป็นดังนี้ สารสกัดใบฝรั่ง > สารสกัดใบยูคา > สารสกัดใบชะมวง โดยฤทธิ์ในการต้านอนุมูลอิสระของสารสกัดแปรผันตรงกับปริมาณฟีนอลิกรวมและฟลา โวนอยด์รวม จากนั้นทําการทดสอบประสิทธิภาพของสารสกัดสมุนไพรทุกชนิดในการยับยั้งการเจริญของเชื้อ ECC โดยวิธี Agar disc diffusion ที่ระดับความเข้มข้น 2 4 6 8 และ 10 มิลลิกรัม/ดิสก์ ผลการทดลองพบว่า สารสกัดใบชะมวงด้วยตัวทํา ละลายทุกชนิดมีประสิทธิภาพในการยับยั้งการเจริญของเชื้อ ECC และสารสกัดใบฝรั่งและใบยูคาไม่สามารถยับยั้งเชื้อ ECC ได้ อย่างไรก็ตามประสิทธิภาพในการยับยั้งเชื้อของสารสกัดใบชะมวงมิได้ขึ้นกับปริมาณสารฟีนอลิกรวมและสารฟลาโวนอยด์ รวมเป็นหลัก

References

ประทุมพร ปลอดภัย จิตติมา โสตถิวิไลพงศ์ วิลาวรรณ์ เชื้อบุญ และดุสิต อธินุวัฒน์. (2558). การควบคุมแบคทรีเรีย Erwinia
carotovora subp. carotivorum สาเหตุโรคเน่าเละของผักคะน้าด้วยสารสกัดจากพืช. การประชุมทางวิชาการ ของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ครั้งที่ 53 (น. 210-217). มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. ไทย. สืบค้นจาก https://kukr2.lib.ku.ac.th/kukr_es/index.php?/BKN/search_detail/result/315117.
กานต์ชนา สิทธิ์เหล่าถาวร และมนัสวี เดชกล้า. (2560). การศึกษาประสิทธิภาพของสารสกัดจากสมุนไพรในการยับยั้ง แบคทีเรียที่ทําให้เกิดโรคท้องเสียและการประยุกต์ใช้แก่นตะวันเป็นพรีไบโอติกในการผลิตโยเกิร์ต. SDU Research Journal, 10(3), 69-86.
ธนัชสัณห์ พูนไพบูลย์พิพัฒน์. (2562). ผลของความเข้มข้นที่แตกต่างกันของเอทานอลต่อการสกัดสารสกัดหยาบ และฤทธิ์ทางอัลลีโลพาธีของใบแก้ว. วารสารเกษตรนเรศวร, 16 (1), 1-8.
บัณฑรวรรณ ธุระพระ จันทนา บุญยะรัตน์ เยาวเรศ ชูลิขิต และสุภาวดี ดาวดี. (2559). การวิเคราะห์ปริมาณสารสําคัญและ ฤทธิ์ต้านออกซิเดชันในส้มโอ. วารสารเภสัชศาสตร์อีสาน, 1(พิเศษ), 80-91.
พรรนิภา ศิริเพิ่มพูน และทิพวรรณ คําสม. (2560). ฤทธิ์ต้านจุลชีพของสารสกัดจากใบชะมวงต่อเชื้อ Salmonella enterica Typhimurium ATCC 13311 บนใบผักกาดหอมอินทรีย์. วารสารเทคนิคการแพทย์และกายภาพบําบัด, 29(3), 281-288.
ศศิธร วุฒิวณิชย์. (2547). ประสิทธิภาพของสารสกัดหยาบจากพืชสมุนไพรในการยับยั้งการเจริญของ Erwinia carotovora subsp. carotovora เชื้อสาเหตุโรคเน่าเละของผัก. วิทยาสารกําแพงแสน, 2(2), 72-81.
อรชร ไอสันเทียะ และ กาญจนา วงศ์กระจ่าง. (2558). การศึกษาระบบตัวทําละลายของการสกัดสารประกอบฟีนอลิก สารประกอบฟลาโวนอยด์ และฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระที่ดีที่สุดจากดอกดาวเรืองสด. วารสารวิชาการวิทยาศาสตร์และ เทคโนโลยี มหาวิทยาลัยราชภัฎนครสวรรค์, 7(7), 29-40.
ชานนทร์ แสงจันทร์. (2557). การควบคุมโรคเน่าเละที่เกิดจากเชื้อแบคทีเรีย Erwinia carotovora pv. Carotovora ใน ผักกาดเขียวปลีโดยใช้ความต้านทานจากสิ่งกระตุ้น. (วิทยานิพนธ์ปริญญาวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัย เทคโนโลยีสุรนารี)
Ashmawy, N.A., S.I., Behiry, S.I., Al-Huqail, A.A., Ali, H.M. and Salem, M.Z.M. (2020). Bioactivity of selected phenolic acids and hexane extracts from Bougainvilla spectabilis and Citharexlum spinosum on the growth of Pectobacterium carotovorum and Dickeya solani bacteria: an opportunity to save the environment. Green separation and extraction processes (Special issue), 8(4), 482-498.
Bhat, K.A., H.S. Viswanath, N.A. Bhat and T.A. Wani. (2017). Bioactivity of Various Ethanolic Plant Extracts against Pectobacterium carotovorum subsp. carotovorum Causing Soft Rot of Potato Tubers. Indian Phytopathology, 4(70), 463-470.
Jena, B. S., G. K. Jayaprakasha, and K.K. Sakariah. (2002). Organic Acids from Leaves, Fruits, and Rinds of
Garcinia cowa. Journal of Agricultural and Food Chemistry, 12(50), 3431–3434.
Laohasilpsomjit, S., J.E. Bronlund and W. Utto. (2017). Antimicrobial activity of mulberry leaf extract on
postharvest soft rot caused by Erwinia carotovora. Rajabhat Agriculture Journal, 16(1), 1-8. Vermerris, W., and R. Nicholson. (2006). Phenolic compound biochemistry. Netherlands: Springer.
Published
2021-08-10