การระงับข้อพิพาทออนไลน์ ทางเลือกใหม่ของการทําธุรกรรมซื้อขายออนไลน์

  • ทัชชภร มหาแถลง คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีปทุม
Keywords: การระงับข้อพิพาทออนไลน์, การซื้อขายออนไลน์, โควิด-19

Abstract

การทําการค้าถือเป็นส่วนหนึ่งในการทําธุรกรรมที่มนุษย์มีการปฏิสัมพันธ์ต่อกัน ในปัจจุบัน การซื้อขายสินค้าทาง อิเล็กทรอนิกส์กําลังได้รับความนิยมโดยเฉพาะในยุคที่มีการแพร่ระบาดของโรคโควิด 19 เนื่องจากคนมีความจําเป็นต้องรักษา ระยะห่าง ลดการปฏิสัมพันธ์กัน ดังนั้น เมื่อเกิดปัญหาข้อพิพาททางอิเล็กทรอนิกส์ การระงับข้อพิพาทในการซื้อขายสินค้าทาง อิเล็กทรอนิกส์จึงเป็นทางเลือก ในการจัดการกับข้อพิพาทที่เกิดจากการทําการค้าในช่องทางออนไลน์ของประเทศไทย ซึ่งผู้เขียนได้ ศึกษา หลักเกณฑ์ต่าง ๆ ทั้งในประเทศไทยและต่างประเทศ วิเคราะห์สภาพปัญหา อุปสรรค ตลอดจนถึงข้อจํากัดในการนําระบบ การระงับข้อพิพาทออนไลน์มาใช้ในประเทศไทย เพื่อเสนอแนะแนวทางในการนําระบบการระงับข้อพิพาทออนไลน์มาใช้กับข้อ พิพาทที่เกิดกับการซื้อขายสินค้าทางอิเล็กทรอนิกส์ โดยใช้วิธีการวิจัยด้วยการรวบรวมข้อมูลเอกสาร ผลการวิจัยศึกษาพบว่า การระงับข้อพิพาทออนไลน์ยังไม่มีหลักเกณฑ์ที่ชัดเจน รวมถึงการนํามาใช้ยังไม่มีความแพร่หลาย ขาดการสนั บสนุน หรือการ ส่งเสริมจากหน่วยงานภาครัฐอย่างเป็นรูปธรรม อีกทั้ง คู่สัญญายังไม่เข้าใจข้อดีข้อเสียของการใช้ระบบดังกล่าว บทความนี้จึงมี ข้อเสนอแนะให้มีการจัดทํากฎหมายที่มีสภาพบังคับในการทําธุรกรรมการซื้อขายออนไลน์โดยให้นําระบบการระงับข้อพิพาท ออนไลน์มาใช้และจัดให้มีหน่วยงานที่รับผิดชอบหลัก หรือเปิดโอกาสให้ภาคเอกชนที่เป็นเจ้าของแพลตฟอร์มได้มีโอกาสนําระบบนี้ เข้ามาเป็นส่วนหนึ่งในการทําธุรกรรมด้วย

References

ประพาฬรัตน์ สุขดิษฐ์. 2561. การไกล่เกลี่ยข้อพิพาทในคดีแพ่งของศาลยุติธรรม: ศึกษาเปรียบเทียบกฎหมายไทยและสิงคโปร์. การประชุมวิชาการสาขานิติศาสตร์ ครั้งที่ 1, หน้า 330-343
วราภรณ์ วนาพิทักษ์. 2562. การพัฒนากลไกการระงับข้อพิพาทออนไลน์. วารสารสุโขทัยธรรมาธิราช, ปีที่ 32 (ฉบับที่ 2), หน้า 21-43.
วีณา อนุสรณ์เสนา. 2561. กฏหมายและกฏเกณฑ์เกี่ยวกับการระงับพิพาททางออนไลน์สําหรับธุรกรรมพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ ในสหภาพยุโรป สหรัฐอเมริกา และประเทศไทย. วารสารวิชาการ มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย มนุษยศาสตร์และ สังคมศาสตร์, ปีที่ 38 (ฉบับที่ 4), หน้า 127-142.
สิรีกานต์ อยู่เรือง. 2562. ปัญหาทางกฎหมายเกี่ยวกับการนําการระงับข้อพิพาทออนไลน์มาใช้ในประเทศไทย. วารสารสันติ ศึกษาปริทรรศน์ มจร, ปีที่ 7 (ฉบับที่ 6), หน้า 1819-1830.
สิรีกานต์ อยู่เรือง พินัย ณ นคร เสาวนีย์ อัศวโรจน์. 2563. แนวทางการนําระบบการระงับข้อพิพาทออนไลน์ของสหภาพยุโรป มาใช้ในประเทศไทย. การประชุมเสนอผลงานวจิ ัยระดับชาติ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช ครั้งที่ 9, หน้า 110-118.
ชวนนั ท์ ชื่นสุข. ความสําคัญทางเศรษฐกิจของกระบวนการไกล่เกลี่ยข้อพิพาทในยุคโควิด 19. สืบค้นเมื่อ ตุลาคม 25-30, 2564, ธนาคารแห่งประเทศไทย ฝ่ายคุ้มครองผู้บริโภค www.bot.or.th
นพมาส วรญานศรี. กระบวนการยุติธรรมทางเลือก (การไกล่เกลี่ยข้อพิพาททางแพ่งและทางอาญา). สืบค้นเมื่อ ตุลาคม 25-30, 2564, กลุ่มกฎหมาย สํานักงานปลัดกระทรวงพาณิชย์ www.ops.moc.go.th
บูรณ์เมตต์ วิวัฒนานุกูล. ทําความรู้จักธุรกิจ B2c e-Commerce: รูปแบบธุรกิจ รูปแบบการชําระเงินและวิธีการติดตามภาวะ ตลาด. สืบค้นเมื่อ ตุลาคม 25-30, 2564, สายนโยบายการเงิน ธนาคารแห่งประเทศไทย www.bot.or.th
สุธาทิพย์ จุลมนต์ ทัศนชัยกุล. 2561. สรุปการประชุม เรื่อง การพัฒนางานไกล่เกลี่ยข้อพิพาทของศาลอุทธรณ์คดีชํานัญการ พิเศษ. สืบค้นเมื่อ ตุลาคม 25-30, 2564, www.appealsc.coj.go.th
ข้อบังคับสถาบันอนุญาโตตุลาการ ว่าด้วยการระงับข้อพิพาทด้วยวิธีการทางออนไลน์ พ.ศ. 2563. สืบค้นเมื่อ ตุลาคม 25-30, 2564, www.thac.or.th
รายงานผลการสํารวจพฤติกรรมผู้ใช้อินเตอร์เน็ตในประเทศไทยปี 2563. สํานักงานพัฒนาธุรกรรมอิเล็กทรอนิกส์ สืบค้นเมื่อ พฤศจิกายน 1-2, 2564, www.etda.or.th
ร่างพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยการควบคุมดูแลธุรกิจบริการแพลตฟอร์มดิจิทัลที่ต้องแจ้งให้ทราบ พ.ศ. .... . สํานักงานพัฒนา ธุรกรรมอิเล็กทรอนิกส์ สืบค้นเมื่อ พฤศจิกายน 1-2, 2564, www.etda.or.th
Mediation Act 2017. สบื ค้นเมื่อ ตุลาคม 25-30, 2564, www.simc.com.sg
Alibaba.com Transaction Dispute Rules. สืบค้นเมื่อ ตุลาคม 25-30, 2564, www.rule.alibaba.com
United Nations Commission on International Trade Law, UNCITRAL Technical Notes on Online Dispute
Resolution. 2017. สืบค้นเมื่อ ตุลาคม 25-30, 2564, www.uncitral.un.org.
Published
2022-02-01